კოლოსტრუმს ხშირად „თხევად ოქროსაც“ უწოდებენ, მისი მოყვითალო ფერისა და განსაკუთრებული შემადგენლობის გამო. ის შეიცავს მრავალ დამცავ კომპონენტს, მათ შორის იმუნურ ფაქტორებს, რომლებიც ეხმარება ახალშობილს სიცოცხლის პირველ დღეებში. კოლოსტრუმი ასევე შეიცავს კომპონენტებს, რომლებიც ხელს უწყობს ბავშვის ნაწლავის მომწიფებას და ნაწლავური მიკრობიომის ჩამოყალიბებას. განსაკუთრებით მდიდარია ცილებითა და სხვადასხვა ბიოლოგიურად აქტიური და დამცავი კომპონენტებით, რომლებიც ახალშობილის ადრეულ პერიოდში მნიშვნელოვან როლს ასრულებს.
შესაძლოა, ხელით გამოწველისას ან ბავშვის კვების დროს მხოლოდ რამდენიმე წვეთი დაინახოთ და იფიქროთ, რომ ეს ძალიან ცოტაა. მისი მცირე რაოდენობა შემთხვევითი არ არის. ის სპეციალურად არის მორგებული ახალშობილის საჭიროებებზე. პირველ დღეებში ახალშობილის კუჭიც ძალიან პატარაა და მისი კვებითი მოთხოვნილებები ეტაპობრივად იზრდება. შემდეგ დღეებში რძის გამომუშავება იზრდება და მისი შემადგენლობაც იცვლება.
კოლოსტრუმი შეიძლება იყოს:
- მოყვითალო ან ოქროსფერი;
- შედარებით სქელი;
- წებოვანი;
- და ჩვეულებრივ, მცირე რაოდენობით.
კოლოსტრუმი განსხვავდება მოგვიანებით გამომუშავებული მომწიფებული დედის რძისგან. ის განსაკუთრებით მდიდარია ცილებითა და სხვადასხვა ბიოლოგიურად აქტიური და დამცავი კომპონენტებით, რომლებიც ახალშობილის ადრეულ პერიოდში მნიშვნელოვან როლს ასრულებს. მისი მცირე რაოდენობა შემთხვევითი არ არის. ის სპეციალურად არის მორგებული ახალშობილის პირველ დღეებში არსებულ საჭიროებებზე.
როდის იცვლება კოლოსტრუმი?
ახალშობილები, როგორც წესი, ძუძუს ხშირად ითხოვენ — დაახლოებით 8–12-ჯერ 24 საათში, თუმცა ზოგჯერ უფრო ხშირადაც. პირველ დღეებში ხშირი კვება მხოლოდ ბავშვის შიმშილის დაკმაყოფილებას არ ემსახურება — ის ლაქტაციის ჩამოყალიბების მნიშვნელოვანი ნაწილია.
რამდენიმე დღის განმავლობაში კოლოსტრუმის რაოდენობა თანდათან იზრდება და მისი შემადგენლობაც იცვლება. შემდეგ იწყება გარდამავალი რძის გამომუშავება, ხოლო მოგვიანებით — მომწიფებული დედის რძე.
ეს ცვლილება ყველა ქალთან ზუსტად ერთსა და იმავე დროს არ ხდება. ხშირად დედები დაახლოებით მესამე-მეხუთე დღის პერიოდში ამჩნევენ, რომ მკერდი უფრო სავსე ან დაჭიმული ხდება და რძის რაოდენობა იმატებს, თუმცა ინდივიდუალური განსხვავებები სრულიად შესაძლებელია.
ამიტომ ნუ შეადარებთ თქვენს გამოცდილებას სხვა დედის გამოცდილებას.
პირველ დღეებში ნორმალურია, რომ:
- კოლოსტრუმი მცირე რაოდენობით გამოიყოფოდეს;
- მისი ფერი იყოს მოყვითალო ან ოქროსფერი;
- ბავშვი ხშირად ითხოვდეს ძუძუს;
- კვების სიხშირე დღის განმავლობაში იცვლებოდეს;
- თქვენი მკერდი თავიდან ძალიან რბილი იყოს;
- რამდენიმე დღის შემდეგ კი უფრო სავსე და დაჭიმული გახდეს.
მთავარია, ბავშვის მდგომარეობა და კვების ეფექტურობა მთლიანობაში შეფასდეს და არა მხოლოდ რძის ხილული რაოდენობა. თქვენი ორგანიზმი პირველ დღეებში არ ცდილობს დიდი რაოდენობით რძის გამომუშავებას — ის აწვდის ბავშვს სწორედ იმ პირველ რძეს, რომელიც ამ ეტაპზე მის საჭიროებებს შეესაბამება.
რამდენიმე წვეთი შეიძლება ძალიან ცოტად გამოიყურებოდეს, მაგრამ „ცოტა“ ყოველთვის არ ნიშნავს „არასაკმარისს“.
